Bedeesd?!

Bibliothecarissen* staan in het algemeen niet bekend als individuen die zelfbewust de barricaden beklimmen als hun werk of positie wordt bedreigd.
Web 2.0 heeft daarin (gelukkig) wel wat verandering gebracht. Via blogs, twitter, netwerkdiscussies e.a. wordt tegenwoordig regelmatig te hoop gelopen tegen (overheids)beslissingen die het voortbestaan van bibliotheken bedreigen of de posities van bibliothecarissen ondermijnen.

De beste manier echter om je bibliotheek en je eigen positie daarin te behouden en te verbeteren, is aantonen dat je een positieve bijdrage levert aan: […] dit mag je zelf invullen! In het onderwijs gaat het natuurlijk om de positieve bijdragen die geleverd wordt aan de onderwijsprestaties van leerlingen.
Alhoewel ik al jaar en dag uitdraag dat er talloze onderzoeken zijn die bevestigen dat onderwijsbibliotheken / mediatheken de studieprestaties van leerlingen positief beïnvloeden, bemerk ik dat deze boodschap niet vaak genoeg verteld kan worden, want hele volkstammen in het onderwijs en de bibliotheekwereld zijn hiervan niet op de hoogte.

Gelukkig zijn er internationaal collega’s die ook niet ophouden de ‘school library’ te blijven promoten door telkens opnieuw te benadrukken dat allang bewezen is dat scholen niet zonder bibliotheek kunnen functioneren.

In een tijd waarin scholen mediatheken (gaan) sluiten geen overbodige luxe. Daarom hierbij nogmaals 11 bladzijden met munitie voor al diegenen die het belang van de schoolbibliotheek / mediatheek / informatiecentrum in de school willen onderstrepen: “School Libraries, Now More Than Ever: The CISSL Position Paper on Library Cuts”. Dit stuk is van Carol Gordon en Ross Todd, geen onbekende in Nederland en is onlangs gepubliceerd.

Hou dus op met bedeesd zijn: wees zelfbewust en vaardig, gebruik alle publicaties die al eerder (ook via deze blog) het belang van de onderwijsbibliotheken aangeven en maak het ook waar. Succes!

*hier gebruikt als verzamelnaam voor biliotheken, mediatheken, informatiecentra, open leer centra et cetera.

Iringa – Tanzania revisited

Nog drie nachtjes slapen en dan zit ik weer in het vliegtuig op weg naar Iringa in Tanzania om daar te werken met de staf van Tumaini College University Library.
Precies een jaar geleden werd ik uitgezonden door Maastricht School of Management om een bijdrage te leveren aan de ontwikkeling van de bibliotheek van Tumaini College University. 
Het was een fantastische ervaring: bijzondere mensen, uitdagend werk en een prettige omgeving om te werken en te leren. En nu mag ik weer terug om nog een keer met het personeel van de bibliotheek te werken aan de verdere ontwikkeling van de collectie en de dienstverlening en er samen voor te gaan zorgen dat de bibliotheek een bijdrage levert aan het onderwijs en de prestaties van de studenten. Ik verheug me erop!

Vorig jaar heb ik uitgebreid over m’n ervaringen geblogd en ben van plan dat dit jaar weer te gaan doen. Er is echter een beperking: de blogs zullen enkel in het Engels zijn. Het schrijven en vertalen kostte veel tijd en die tijd wil ik liever besteden aan andere nuttige dingen.

Dus, wil je m’n belevenissen volgen – stay tuned en reageer!

Canadees onderzoek bevestigt opnieuw (onderwijs)belang mediatheken

Opnieuw bevestigt een onderzoek, dit keer uit Canada, het belang van onderwijsmediatheken voor de kwaliteit van onderwijs in het algemeen en de verbetering van leerprestaties van leerlingen in het bijzonder.
Het onderzoek is uitgevoerd door de organisatie ‘Ontario People for Education’ en zal officieel worden gepresenteerd tijdens de CLA conferentie in mei in Montreal.

In het vorige week gepresenteerde persbericht staat o.a.: “School libraries have the potential to transform schools, to increase literacy and improve student achievement. But they must possess ten essential ingredients to qualify as “exemplary.” A new report shows that Ontario’s school libraries face a number of challenges. But the report, commissioned by the Ontario Library Association and written by Queen’s University and People for Education, also shows that when the right ingredients are in place, school libraries have a positive impact on student literacy, teacher effectiveness and school cohesion.”

De aanbevelingen in het rapport liegen er niet om. Er wordt duidelijk stelling genomen tegen de mediatheek als facilitaire plek en voor de mediatheek als leeromgeving, met een mediathecaris als ‘teacher-librarian’. De rol van de schoolleider hierbij wordt opnieuw onderstreept en de gelijkwaardigheid van de mediathecaris aan de docent is een van de uitgangspunten.
Dit rapport sluit prachtig aan op de gesprekken die ik vorige week tijdens de NOT mocht voeren met schoolleiders, docenten en mediathecarissen. Hierbij kwam onder andere naar voren dat het takenpakket van de mediathecaris misschien wel erg zwaar wordt, als aan alle voorwaarden wordt voldaan. Al jaren geleden bepleitte ik in dit verband een echte gelijkschakeling met docenten, nl. het opzetten van een sectie mediatheek met daarin een team van mediathecarissen. Want waarom zijn er wel secties met daarin meerdere docenten voor een vak en is er op een scholengemeenschap met soms wel 1500 leerlingen maar een mediathecaris? Een goed antwoord daarop heb ik in ieder geval nog nooit gekregen.

Kip-en-Ei

Zoals beloofd, hou ik iedereen op de hoogte van de reactie(s) van de VO-raad op mijn epistels over de onderwijskundige bijdrage van de mediatheek. Vanochtend vond ik deze mail:
[volledige tekst email verwijderd op verzoek directeur VO-raad op 09-12-2008], waarin de directeur van de VO-raad mij verzoekt adressen van scholen waar de mediatheek een onderwijskundige meerwaarde heeft, te verstrekken, zodat zij zelf hieruit een keuze kunnen maken voor een interview.

Tja, vrolijk word ik hier dus niet van, want de VO-raad begrijpt het niet of wil het niet begrijpen. Er komt maar geen einde aan deze ‘kip en ei’-situatie: we doen het in Nederland niet goed als het om onderwijsmediatheken gaat, daarom blijven de resultaten achter en daarom wordt er niet geïnvesteerd, waardoor er weer geen betere resultaten komen. Dit schiet echt niet op en de vraag is wanneer dat nu eens doorbroken kan worden. Echt niet met een interviewtje in een magazine…

Toch maar via de Ning een oproep gedaan aan collega’s om zich te melden voor zo’n artikel. Ik bezin me op nog andere acties. Wie denkt en doet mee?

Nieuwe ziekte

Op donderdag 11 september jl. stuurde ik een Open Brief 20080911-openbriefvo-raad naar de VO-raad om aandacht te vragen voor de mediatheek als reactie op de aankondiging dat het VO 200 miljoen extra krijgt voor kwaliteitsverbetering van het onderwijs.
De brief stuurde ik met een toelichting ook naar de NRC en de Volkskrant en naar IK-magazine. Vervolgens plaatste ik ‘m ook in de Ning Schoolbibliotheek 2.0. Dat laatste tevens om aandacht te vragen voor mijn oproep aan Mediathecarissen om actie te ondernemen in mijn vorige blogje. Gelukkig ontstond er al snel een discussie op de Ning, o.a. over het belang van een steunbetuiging  van de kant van de LWSVO. Voordat de LWSVO kon reageren, kreeg ik al antwoord van de VO-raad:
[volledige tekst verwijderd op verzoek directeur VO-raad op 09-12-2008]
De directeur/ambtelijk secretaris van de VO-raad ‘schrijft o.a. dat ‘de mediatheek een belangrijke bijdrage aan het onderwijs kan leveren’, ‘maar scholen een eigen keuze maken’ en dat is volgens de VO-raad een grote verworvenheid.
Zoals ik ook al meldde op de Ning: Afgezien van het feit dat ik opeens mijn vrouwelijkheid verloren schijn te hebben, een weinig opbeurend antwoord.
Waar ik vooral erg treurig van wordt is het feit dat de VO-raad, toch een belangrijk en gerespecteerd orgaan in Onderwijsland, geen verantwoordelijkheid neemt maar wegkijkt. De scholen mogen, nee moeten het zelf maar uitmaken. Volgens de VO-raad is dit een grote verworvenheid, maar daar geloof ik niks van. Het lijkt eerder een nieuwe ziekte in Nederland. Wel verantwoordelijkheid claimen, maar niet nemen, zoals een goede vriend van mij het onlangs verwoordde.
“Inspraak zonder inzicht leidt tot uitspraken zonder uitzicht” en “Onbekend maakt onbemind”, schieten me meteen door het hoofd. Hoe kan een school nu een doorwrochte beslissing nemen over de mediatheek als er binnen het voortgezet onderwijs helemaal geen kennis is over inhoud, vorm, eisen en meerwaarde van de mediatheek? Hoe kan er nou iets terecht komen van die kwaliteitsverbetering in het onderwijs als scholen nog steeds de mediatheek mogen ‘bemensen’ met administratieve krachten en vrijwilligers? Hoe kan de mediatheek überhaupt een rol spelen als docenten niet bereid zijn de verantwoordelijkheid voor instructie en coachen van leerlingen te delen met mediathecarissen? Hoe kunnen scholen voor voortgezet onderwijs keuzes maken ten faveure van de mediatheek als er geen goed opgeleid personeel beschikbaar is en voor zover er wel kandidaten zijn voor de vacatures, scholen niet bereid zijn deze professionals goed in te schalen? Zomaar wat vragen, waar de VO-raad z’n vingers blijkbaar niet aan wil branden. Ik kan niet anders concluderen dat deze zogenaamde keuzevrijheid een schijnvrijheid is want kennis is macht en die kennis ontbreekt.
Dit keer had ik nou eens gehoopt (’t lijkt wel een slechte schlagertekst) dat de VO-raad haar verantwoordelijkheid zou nemen en het belang van mediatheken en de onderwijskundige meerwaarde ervan zou onderstrepen en uitdragen. Daarom de  VO-raad (nu iets uitdrukkelijker) nogmaals opgeroepen de handschoen op te nemen en aandacht te vragen voor de mediatheek in het VO en te wijzen op de mogelijkheden in het kader van de kwaliteitsverbetering. Dit keer m’n telefoonnummer erbij gezet. Ben benieuwd of ik wat hoor en zo ja, dan hoort u dat natuurlijk ook weer.

200 miljoen extra voor onderwijs

Vanmorgen is dit het grote nieuws: “Staatssecretaris Van Bijsterveldt trekt 200 miljoen euro extra uit om de kwaliteit van het voortgezet onderwijs te verbeteren. De scholen mogen samen met ouders, leraren en leerlingen zelf bepalen hoe ze het geld besteden.” 

GEWELDIG en dat bedoel ik nou eens een keer niet cynisch, want ik heb een prima suggestie: er is namelijk overtuigend bewijs -op basis van tientallen onderzoeken- dat de kwaliteit van het onderwijs sterk verbetert als er geïnvesteerd wordt in de mediatheek en het mediatheekpersoneel. En omdat de scholen het zelf mogen bepalen is dit de uitgelezen gelegenheid om vanmorgen eens bij je schoolleider binnen te stappen en het mediatheek-verbeter-plan dat je natuurlijk al lang in de la hebt liggen, voor te leggen.

Dus, Mediathecarissen van Nederland, trek aan je kuierlatten en onderneem actie! Veel succes allemaal.