Digital Natives

‘Digital natives’ houden de gemoederen bezig. Was er een paar weken geleden een uitgebreide discussie in de Onderwijs 2.0 group van LinkedIn, sinds een paar dagen wordt er heftig gediscussieerd op de list-serve van IASL.
Daarbij gaat het niet zozeer over wat een DN eigenlijk is, maar meer over wat wij (leraren en onderwijsbibliothecarissen) met ze aanmoeten. Dat we er iets mee moeten is wel duidelijk, maar wat dan?

DN-ners verwachten van ouders, school, hun sociale omgeving acties die aansluiten bij hun belevingswereld, althans dat wil de commercie ons graag doen geloven. Kijk maar eens naar Abbey, the digital native. Eerlijk gezegd moest ik wel een beetje lachen om dat rare filmpje: het was duidelijk een ‘gemonteerd’ kunstwerkje want een kleuter met dit taalgebruik? Bovendien waren de ‘cuts’ duidelijk te zien, maar het filmpje maakt bij veel collega’s wereldwijd veel emoties los en terecht. Want er zijn helaas nog teveel mensen die denken dat je met tooltjes alleen de leeromgeving verrijkt en leerlingen beter leert leren. Geef ze nou maar al die leuke speeltjes en dan komt het vanzelf wel goed. Ook volgens Abbey ligt het probleem bij de volwassenen die maar niet willen opschieten met het omturnen van de leeromgeving. 

Maar is dat ook zo? Uit talloze rapporten blijkt dat nogal tegen te vallen: we hebben ‘traditionele’ vaardigheden (lezen) nodig om informatie van een scherm te kunnen interpreteren en gebruiken en computers effectief te kunnen gebruiken. Zelfs mensen die wel goed kunnen lezen en interpreteren hebben problemen met het vinden van de juiste informatie. Het gevolg is dat de meeste webgebruikers slechts oppervlakkig gebruik maken van alle mogelijkheden; ze hebben problemen met het vinden van informatie, met het begrijpen van informatie en met het transformeren van informatie naar kennis. Onderwijs in informatievaardigheden is daarom broodnodig maar daaraan ontbreekt het op de meeste scholen.
Het is trouwens op zijn minst curieus te noemen dat Nederland het enige land ter wereld is dat zoveel termen kent voor de internationaal bekende en geaccepteerde term ‘Information Literacy’.
Inmiddels is er ook nog een wijdverbreid misverstand ontstaan over de verhouding informatievaardigheden – mediawijsheid. Wat is nou wat en wie onderwijst waarin? Internationaal breed geaccepteerd is de opvatting dat Information Literacy de paraplu is waaronder alle andere informatie competenties vallen, dus ook mediawijsheid en vele andere literacies en dat onderwijsbibliothecarissen de aangewezen professionals zijn om leraren te ondersteunen bij het onderwijzen van deze competenties.

Wat mij betreft is de vraag niet: gebruiken we scrapblog of voicethread, maar hoe transformeer je informatie tot kennis. Deze vraag los je overigens niet op met een vak mediawijsheid in de school. Daarvoor moeten informatievaardigheden worden geimplementeerd in alle vakken en alle lesuren: echt ‘mediawijs‘ kun je pas worden als je leert binnen de context van het vak met nieuwe technologie om te gaan. Dat is trouwens al jaren geleden vastgesteld, maar blijkbaar nog niet tot iedereen doorgedrongen. Jammer, want het wordt hoog tijd dat we Abbey de ruimte geven en haar helpen om met behulp van al die leuke speeltjes, aan kennisconstructie te doen.

De doelen van Neelie Kroes

Vandaag sprak Neelie Kroes tijdens de ICTefaf Business Meeting in Maastricht. Haar gehoor bestond uit de fine-fleur van het Limburgse bedrijfsleven, aangevuld met bestuurders en ambtenaren. Men wilde vooral graag weten wat Neelie vindt van de plannen om deze regio op te stoten in de vaart der volkeren door het aanleggen van breedband internet. 

Maar Neelie stak anders van wal. Ze begon haar verhaal met te zeggen dat deze voordracht ‘een goed alibi is om de TEFAF te bezoeken’ en vervolgde met het pareren van de criticasters die eerder smalend hadden geroepen dat haar nieuwe Europese portefeuille niks voorstelde. Prima, zo zei Kroes, laat de verwachtingen maar laag zijn, dan kan ik laten zien wat ik van plan ben. De portefeuille Digitale Agenda is uitermate belangrijk, zo vervolgde Kroes, want in deze portefeuille hoef ik niet te scheidsrechteren, maar kan ik innovator zijn en pushen en die rol lijkt haar erg te bevallen.

Kroes sprak geruime tijd en herhaalde zichzelf meerdere malen, maar de kern van haar boodschap kwam duidelijk over. Ze heeft een 5-tal duidelijke doelen gesteld:
1. Ultrasnel internet (100 megabits / seconde) voor upload en download
2. Een interne ICT-markt zonder grenzen (vergelijkbaar met de interne EU-markt)
3. Een veilige digitale maatschappij, waarin burgers vertrouwen kunnen hebben in het internet; waar iedereen leert op een goede manier met het web om te gaan en er toegang is tot effectieve publieksdiensten
4. Voorrang geven aan onderzoek en innovatie-beleid op ICT-gebied
5. Interoperabele applicaties en open standaarden, die overigens niet per se gratis zijn.
Dit is het werk dat Kroes zichzelf heeft opgelegd voor de komende 5 jaar: ambitieus en interessant.
Punt 3 spreekt mij het meeste aan: met een zucht van verlichting constateer ik dat deze commissaris inziet dat effectief  gebruik van het web moet worden aangeleerd. Nou maar hopen dat dit uiteidelijk leidt tot het opleiden en aanstellen van onderwijsbibliothecarissen in elke school in Europa.
Dit beleid mag wel wat ondersteuning krijgen, maar daarover meer in en volgende post: een brief die gestuurd kan worden aan politici en bestuurders is in de maak.

Wat betreft de plannen van de provincie Limburg: Kroes juigt deze toe maar benadrukte dat samenwerking met name met de regio’s Aken, Leuven en Eindhoven de beste basis is voor succes. Over samenwerking zei ze ook nog iets anders: de private en publieke sector moeten beter met elkaar samenwerken; dat is nodig om de economie te vernieuwen en te versterken. Mooi: ik zie uit naar vruchtbare samenwerking met bijvoorbeeld de openbare bibliotheken. De eerste stap is al gezet: vandaag was Bibliotheekhuis  op mijn initiatief ook aanwezig en dat is goed bevallen. Op naar een volgend project!

Tefaf

Kunst en ICT: heeft dat iets met elkaar te maken? Nou, volgens de Provincie Limburg wel, want zij organiseren op 12 maart (de eerste dag van de 5e Tefaf) de ICTefaf: een business meeting die helemaal over ICT gaat. Mw. Neelie Kroes, de nieuwe Eurocommissaris Digitale Agenda zal daar spreken … en ik mag erbij zijn!

Op uitnodiging van de Provincie heeft Meles Meles SMD een plekje gekregen op de tentoonstelling die in het kader van deze dag zal worden gehouden.
De Provincie Limburg zet zwaar in op de aanleg van breedbandinternet ter bevordering van de bedrijvigheid en verschillende bedrijven zijn uitgenodigd om (nieuwe) producten te presenteren.

Na afloop mogen alle exposanten ook nog de prestigieuze kunstbeurs bezoeken. De Tefaf trekt jaarlijks grote aantallen (internationale) bezoekers  en is bekend in binnen- en buitenland.
Ik ben zeer vereerd en ga er lekker van genieten!